040-2553975

Kraambed van A tot Z

Aangifte

De geboorte van een baby dient altijd gemeld te worden bij de gemeente. Dit moet gebeuren bij de afdeling burgerzaken, in de gemeente waar de bevalling heeft plaatsgevonden.
De aangifte moet binnen 3 dagen na de geboorte van jullie kind plaatsvinden. Dit mag met maximaal 1 dag uitgesteld worden wanneer:

  • De derde dag in het weekend of op een algemeen erkende feestdag valt
  • Twee van de drie dagen in het weekend of op een algemeen erkende feestdag vallen

Het gemeentehuis van Veldhoven is voor aangifte op de volgende tijden geopend:

  • maandag: 9.00 – 17.00 uur
  • dinsdag: 9.00 – 19.00 uur
  • woensdag: 9.00 – 17.00 uur
  • donderdag: 9.00 – 17.00 uur
  • vrijdag: 9.00 – 17.00 uur
Geboortedag Dag uiterlijke aangifte
Maandag Donderdag
Dinsdag Vrijdag
Woensdag Maandag
Donderdag Maandag
Vrijdag Dinsdag
Zaterdag Dinsdag
Zondag Woensdag

 

Bloedverlies

Na de bevalling heb je altijd bloedverlies. De placenta veroorzaakt een wond in de baarmoeder die moet helen. In de eerste 24 uur na de bevalling zal het bloedverlies het meest hevig zijn. Ieder uur een maandverband vol is normaal. Ook is het mogelijk dat je eenmalig een stolsel verliest ter grootte van een vuist of met regelmaat wat kleinere stolsels. Wanneer het bloedverlies meer is dan bovenstaande, of wanneer je aanhoudend grote stolsels blijft verliezen, moet je contact met ons opnemen.

Belangrijk is dat je regelmatig naar het toilet gaat om te plassen. Wanneer je blaas leeg is, kan je baarmoeder goed samentrekken, wat het bloedverlies zal verminderen. In de loop van de dagen zal het bloedverlies minder worden. Op het moment dat je weer wat meer gaat bewegen, bijvoorbeeld als je voor het eerst gaat wandelen, zal het bloedverlies weer wat toenemen. Het bloedverlies zal aanhouden tot maximaal zes weken na de bevalling.

Consultatiebureau

Aan het einde van de eerste week na de bevalling zal het consultatiebureau contact met je opnemen. Nadat wij de zorg thuis hebben afgesloten, op de 8e -10e dag van het kraambed, neemt het consultatiebureau de zorg voor jullie kindje van ons over. Daar kun je terecht voor alle vragen rondom jullie kindje, inentingen en de controle van het gewicht en de groei. Er wordt een afspraak waarbij 1 keer een verpleegkundige thuis langs komt. De vervolgcontroles zullen plaatsvinden op het consultatiebureau. In Veldhoven is het consultatiebureau (Bureau voor Jeugd en Gezondheidszorg) te bereiken via het nummer: 040 – 230 80 20.

Geel zien van de baby

Als een kindje 3 dagen oud is kan hij/zij geel gaan zien. Na de geboorte gaan kinderen hun bloed omzetten naar een andere samenstelling. De lever zorgt voor de afbraak van bilirubine in het bloed. Bij pasgeborenen is de lever eigenlijk nog te onrijp om alles in zo’n snel tempo af te breken. De concentratie van de bilirubine in het bloed wordt te hoog en het overschot aan het stofje zal worden uitgestoten via de huid. Hierdoor gaat een baby geel zien. Een beetje geel zien is geen probleem, maar wanneer het kindje erg geel ziet of er suf/sloom van wordt kan het verstandig zijn de concentratie van het bilirubine in het bloed te laten bepalen. De verloskundige kan goed inschatten of een kindje normaal geel ziet of afwijkend geel ziet. Het bilirubinegehalte van het bloed wordt bepaald uit een paar druppeltjes bloed uit het hieltje van de baby. Dit prikje kan, wanneer dat nodig is, thuis worden afgenomen via Diagnostiek voor U. Dezelfde dag is dan de uitslag bekend. Wanneer de waarde te hoog is, kan het nodig zijn het kindje op laten nemen in het ziekenhuis om onder een blauwe lamp te leggen. Deze lamp zorgt ervoor dat de afbraak van bilirubine wordt versneld en het geel zien afneemt.

Gehoorscreening

Tussen de vierde en zevende dag na de bevalling krijgt ieder kindje in Nederland de gehoorscreening. Vaak wordt deze gecombineerd met de Hielprik (zie ook Hielprik). De gehoorscreening test of het gehoor voldoende is voor een normale taal- en spraakontwikkeling. Lichte gehoorverliezen worden niet opgespoord.

Hechtingen

Wanneer je hechtingen hebt is het belangrijk dat je deze goed verzorgd. Na elk toiletbezoek is het goed om te spoelen. Dit kan met een kannetje water al zittend op het toilet, of onder de douche. Op deze manier houd je de wond goed schoon en voorkom je infecties. Tijdens de kraamperiode controleren wij en de kraamverzorgster je hechtingen. Er wordt in principe gehecht met materiaal dat vanzelf zal oplossen. Soms kunnen de hechtingen na een aantal dagen wat trekkerig aan gaan voelen. Wanneer dat het geval is kunnen we, in sommige gevallen, de hechtingen er vanaf de 6e dag na de bevalling uit halen.

Hielprik

Tussen de vierde en zevende dag na de bevalling wordt de hielprik gedaan. Er worden een paar druppels bloed afgenomen uit de hiel van het kindje. Het bloed wordt verzonden naar een laboratorium, waar het bloed wordt onderzocht op 18 ziektes. Het zijn erg zeldzame, maar ernstige stofwisselingsziektes. Deze ziektes zijn niet te genezen, maar wanneer ze op tijd worden opgespoord kunnen ze goed behandeld worden.
Als de uitslag goed is, zal je geen bericht krijgen. Bij een negatieve of dubieuze uitslag of wanneer er bijvoorbeeld te weinig bloed afgenomen is, krijg je bericht via de huisarts en zal het onderzoek herhaald worden. Vanuit deze regio zal je dan doorverwezen worden naar het Academisch Ziekenhuis Maastricht (AZM).

Huilen van de baby

Kindjes kunnen regelmatig huilen na de geboorte. Wanneer je kindje huilt is het belangrijk dat je uitzoekt wat de reden kan zijn. Vaak wil de baby gevoed worden. Het kan zijn dat de temperatuur te laag of te hoog is, dat de luier verschoond moet worden of gewoon wil knuffelen. Je kunt een pasgeboren kindje nog niet verwennen, dus geef hem veel aandacht. Soms is het lastig om uit te vinden waarom je kindje huilt en het kan je behoorlijk hopeloos maken. Kindjes kunnen echter ook huilen zonder reden en vallen na een tijdje vaak heerlijk in slaap.
Een pasgeboren baby bij je in bed laten slapen is niet zo veilig. Wel is het verstandig om de eerste weken het bedje of wiegje op je slaapkamer te zetten. Je merkt dan op tijd signalen van honger op en voor een kindje kan het vertrouwd aanvoelen wanneer hij bij je in de buurt is.

Koortslip

Een koortslip wordt veroorzaakt door een herpesvirus. Wanneer volwassenen ermee besmet raken kunnen ze een blaasje op bijvoorbeeld hun lip krijgen. Wanneer iemand een tijdje wat minder weerstand heeft kan zo’n blaasje terug komen. Als je eenmaal met het herpesvirus bent besmet, blijft dat in je lichaam aanwezig en zal het nooit meer verdwijnen. Voor volwassenen kan dit geen kwaad. Pasgeborenen tot ongeveer 6 maanden oud kunnen ernstig ziek worden wanneer zij besmet worden met het herpesvirus. Met name het vocht in het blaasje is erg besmettelijk. Het is dan ook belangrijk om visite met een koortslip niet in direct contact te laten komen met je kindje. Wanneer jij of je partner zelf een koortslip hebben is het belangrijk te zorgen voor goede hygiëne, dus goed handen wassen en eventueel een mondkapje dragen. Ook een pleister speciaal voor koortslippen dekt het blaasje goed af. Kus je kindje niet zolang het blaasje niet volledig is ingedroogd. Vanaf dat moment is er geen besmettingsgevaar meer.

Kraamtranen

Er gebeurt veel in de kraamperiode. Je bent net mama geworden en je hormonen schommelen enorm. Daarnaast slaap je minder door de nachtvoedingen en kun je last hebben van stuwing en eventuele hechtingen. De meeste vrouwen hebben dan ook een dag waarop ze erg emotioneel zijn, meestal rond de 4e dag na de bevalling. Meestal is het een opluchting om even goed te huilen. Vaak zijn het niet alleen tranen van alle ‘probleempjes’ maar ook van geluk. Wanneer de negatieve emoties overheersen is het altijd belangrijk dat je er met iemand over praat. Hiervoor kun je altijd bij ons terecht.

Kraamverzorgster

Na de bevalling komt de kraamverzorgster thuis om de gezondheid van zowel moeder al het kind in de gaten te houden. Ook leert ze jullie alles over de verzorging van jullie kindje en ondersteunt ze bij het geven van de borst- of flesvoeding. Bij problemen zal de kraamverzorgster altijd overleggen met ons. De kraamverzorgster is er in ieder geval tot en met de achtste dag na de bevalling met een minimum van 3 uur per dag. Bij eventuele problemen of bij de noodzaak van extra zorg kunnen wij een indicatie geven om het kraambed met extra uren of 2 dagen te verlengen.

Meconium

De eerste ontlasting van een pasgeboren kindje wordt meconium genoemd. Dit is hele taaie, bijna zwarte poep. Het beste maak je de billetjes schoon met vettige billendoekjes voor baby’s. Nadat de meconium geloosd is zal binnen een paar dagen de ontlasting verkleuren. Welke kleur de ontlasting heeft is afhankelijk van de voeding die je geeft en de samenstelling van de voeding.

Menstruatie

Een pasgeboren meisje kan soms een klein beetje vaginaal bloedverlies hebben. Dit noem je een pseudomenstruatie. Het wordt veroorzaakt door de hormonen die ze van de moeder heeft meegekregen tijdens de bevalling en die ze eventueel via de borstvoeding binnen krijgt. Ook kunnen baby’s opgezette borstjes hebben door de hormonen van de moeder. Het is onschuldig en gaat vanzelf weer over.
Wanneer je borstvoeding geeft komt je eigen menstruatie meestal pas op gang wanneer je daarmee stopt. Het kan dus soms maanden duren voor je weer ongesteld wordt. Voordat je menstrueert heb je altijd eerst een eisprong. Dit betekent dat je ook al zwanger kunt worden voordat je je eerste menstruatie hebt gehad. Het is daarom ook goed om vrij kort na de bevalling weer na te denken over anticonceptie. Wij zullen je hier in het kraambed verder over informeren. Mocht je vooraf al vragen hebben, dan mag je deze altijd stellen.
Wanneer je flesvoeding geeft komt de menstruatie vaak weer op gang binnen zes tot acht weken na de bevalling.

Nacontrole

Vier weken na het einde van het kraambed kun je een afspraak voor de nacontrole maken. Na een periode van intensief contact plannen we een afsluitende controle ongeveer zes weken na de bevalling bij ons op de praktijk. We bespreken hoe het gaat en wat jullie ervaringen zijn over het verloop van de zwangerschap, bevalling en kraambed. We vragen naar het verloop van je herstel. Tijdens de afspraak meten we nog één maal je bloeddruk, je ijzergehalte en eventueel je gewicht. Ook kunnen we nog een keer kijken naar de genezing van een eventueel litteken en voelen we met een inwendig onderzoek naar de spanning van je bekkenbodem. We bespreken nogmaals de anticonceptie en mogelijk zijn er adviezen voor een volgende zwangerschap of heb je zelf adviezen of tips voor ons. Ook wanneer je bij de gynaecoloog bent bevallen, maar wij hebben de controles tijdens het kraambed gedaan ben je van harte welkom voor een nacontrole afspraak. We zullen deze mogelijkheid altijd met je bespreken wanneer het kraambed afsluiten.

Naveltje

Na het doorknippen van de navelstreng blijf ter een stukje navelstreng achter op het buikje van de baby met een klemmetje of elastiekje er aan vast. De eerste dagen ziet dit wat glazig, na twee of drie dagen verkleurt het zwart en gaat het indrogen. In de loop van de eerste week of aan het begin van de tweede week valt het navelstompje eraf. Het naveltje hoeft niet schoongemaakt te worden met alcohol. Belangrijk is om in de gaten te houden of de huid rondom het naveltje niet rood wordt en er ontstoken uitziet. Mocht dat wel het geval zijn of twijfel je hierover, neem dan altijd contact op met de verloskundige. Als het naveltje is afgevallen kan er nog wat bruinrood wondvocht uitkomen. Dit is onschuldig. Wanneer het navelstompje al goed is ingedroogd, maar nog niet is afgevallen kan het klemmetje eventueel worden verwijderd door de verloskundige. Een elastiekje hoeft niet verwijderd te worden.

Naweeën

Na de bevalling zal je baarmoeder nog samentrekken om de placentawond te dichten en weer in te krimpen. Voor sommige vrouwen kan dit aanvoelen als lichte, vaak wel pijnlijke, weeën, ook wel naweeën genoemd. Vooral wanneer je snel bevallen bent en je kindje aan de borst drinkt kunnen naweeën best heftig zijn.
Na een aantal dagen zullen de naweeën vanzelf afnemen.
Wat kun je doen tegen naweeën:

  • Zorg voor een lege blaas
  • Warmte kan zorgen voor ontspanning, bijvoorbeeld een warme douche of kruik
  • Paracetamol 500 mg kan zonder problemen tot een maximum van 6 tabletten per dag worden gebruikt

Rust

Het is belangrijk om tijdens de kraamperiode voldoende rust te nemen. Blijf de eerste dagen zoveel mogelijk in bed/boven. Tussen 13.00 uur en 15.00 uur kun je afspreken dat er geen bezoek komt, ook wij zullen dan in principe niet langskomen voor de controles. Gebruik deze tijd om bij te slapen. Door de slapeloze nachten kun je deze uurtjes rust vaak goed gebruiken. Probeer het bezoek in de avond te beperken. Het is belangrijk om ook met je eigen gezin de tijd te nemen om te genieten.

Stuwing

Ongeacht of je wel of geen borstvoeding geeft zullen je borsten rond de 4e/5e dag na de bevalling vaak gespannen aanvoelen. Stuwing noemen we dat en ontstaat door een toename van de bloedvoorziening in de borst en wanneer je borstvoeding geeft een flinke toename van melkproductie. De borsten voelen pijnlijk en strak gespannen aan. Wanneer je last hebt van stuwing en je geeft borstvoeding is het goed om je kindje zo vaak mogelijk te laten drinken. Zorg er voor de voeding voor dat je de borsten goed warm maakt met bijvoorbeeld een warme washand. De melkklieren zullen dan zich dan goed openen waardoor de melk beter toestroomt. Soms is het juist lastig om aan te leggen vanwege de gevoeligheid en kan het een oplossing zijn om de spanning af te kolven. Ook scheelt het om de borsten goed te koelen (na de voeding). Het dragen van een stevige BH kan ook verlichting geven.

Temperatuur

De normale temperatuur van een pasgeboren baby ligt tussen de 36,5 en 37,5 °C. De eerste paar dagen is het verstandig om de temperatuur voor iedere voeding op te meten. In de loop van het kraambed is het 2 tot 3 maal per dag opnemen van de temperatuur voldoende. Dit doe je rectaal (via de anus) met een digitale thermometer. Wanneer de temperatuur lager is dan 36,5 °C, kijk dan of je de temperatuur wat omhoog kunt krijgen door er een nieuwe kruik bij te leggen en een mutsje op te doen. Stijgt de temperatuur hier niet door, neem dan altijd contact met ons op. Een te lage temperatuur die niet op te krikken is, kan duiden op een infectie bij de baby. Als de temperatuur boven 37,5 °C is, haal dan een eventuele kruik weg of trek één laagje van de kleertjes uit. Check of je kindje voldoende gedronken heeft. Een baby kan namelijk koorts krijgen van te weinig drinken. Als de temperatuur ondanks alles blijft stijgen, neem dan altijd contact met ons op. Na een week lukt het een kindje over het algemeen om de temperatuur goed zelfstandig te regelen. Als de temperatuur twee dagen zonder kruiken goed op peil blijft mag je je kindje mee naar buiten nemen voor een wandelingetje.

Tepelkloven

Kindjes zuigen vaak erg krachtig aan de borst wat in sommige gevallen kan zorgen voor scheurtjes of pijnlijke plekjes op de tepel. Tepelkloven kunnen ook ontstaan door:

  • Het niet goed vastpakken van de tepel door de baby. Een baby heeft de borst goed vast als hij de hele tepel in de mond heeft en het onderlipje naar buiten is gekruld.
  • Een gevoelige huid
  • Allergische reactie op crème, wasmiddel of zoogcompressen

Wanneer je tepelkloven hebt mag je gewoon borstvoeding geven, zelfs wanneer er wat bloed uitkomt. Let goed op de manier van aanleggen en probeer verschillende houdingen uit. De kraamverzorgster kan je hiermee helpen. Probeer of het voeden met een tepelhoedje (soort van beschermkapje over de tepel) of kolven minder pijnlijk is. Na de voeding kun je een beetje borstvoeding uitsmeren over de tepel. In borstvoeding zitten erg veel antistoffen die er voor kunnen zorgen dat een wondje sneller geneest. Zorg ook dat de tepel helemaal droog is voordat je een zoogcompres gebruikt.

Verzekering

Na de bevalling moet je je kindje aanmelden bij de zorgverzekering. Het is mogelijk om een kindje bij te laten schrijven op de polis van één van de ouders. Dit kan gedaan worden bij voorkeur binnen 14 dagen na de geboorte, maar in ieder geval binnen 4 maanden na de geboorte.

Vitamine D

Het lichaam heeft vitamine D nodig voor de ontwikkeling van botten en tanden. Normaal gesproken wordt dit onder invloed van zonlicht in de huid gevormd, maar bij jonge kindjes nog niet. Vanaf de achtste dag na de geboorte tot het 4e jaar heeft je kindje 10 microgram vitamine D per dag nodig, zowel bij borstvoeding als bij flesvoeding. Dit is zonder recept in druppelvorm verkrijgbaar bij de apotheek of drogisterij.

Vitamine K

Het lichaam heeft vitamine K nodig voor een goede bloedstolling. Een tekort kan leiden tot bloedingen. Vitamine K komt voor in onze voeding en kan aangemaakt worden door bacteriën in de dikke darm. Pasgeboren kindjes hebben nog onvoldoende darmbacteriën om voldoende vitamine K aan te maken.
Direct na de geboorte krijgen alle kindjes daarom eenmalig 1 milligram vitamine K toegediend. Dit wordt gegeven door degene die de bevalling heeft begeleid. Als je kindje borstvoeding krijgt heeft het vanaf de achtste dag tot de derde maand na de geboorte 150 microgram vitamine K per dag nodig. Dit is zonder recept in druppelvorm verkrijgbaar bij de apotheek of drogisterij. In flesvoeding zit de benodigde hoeveelheid vitamine K verwerkt. Kinderen die flesvoeding krijgen hebben dus geen extra druppels vitamine K nodig.

Weegbeleid

Na de geboorte vallen alle kindjes wat af in gewicht. Een kindje mag tot maximaal 10% van het geboortegewicht verliezen. Als een kindje teveel afvalt kan het suf en sloom worden waardoor het nog minder gaat drinken. Een kindje valt vaak wat meer af als je borstvoeding geeft, aangezien dat een paar dagen de tijd nodig heeft om goed op gang te komen. Op het moment dat een kindje ruim afvalt kan het goed zijn om te starten met kolven om zo de borstvoeding sneller voldoende op gang te krijgen. Soms kan het nodig zijn het kindje tijdelijk wat flesvoeding bij te geven.

Bij borstvoeding is ons beleid om te wegen op de derde, de vijfde en de achtste dag na de geboorte. Wanneer je kindje op de derde dag al ruim is afgevallen (meer dan 7%) kun je overwegen om de borstvoeding wat extra te stimuleren door te kolven. Je hebt dan kans dat bijvoeding niet of maar voor korte duur nodig is.
Bij flesvoeding is ons beleid om te wegen op de vierde en achtste dag na de geboorte. Kinderen die flesvoeding krijgen drinken vanaf de eerste dag al wat, waardoor zij vaak niet zo ver zakken in gewicht.
Op indicatie kan het kindje altijd een keer extra gewogen worden.

Zorg na de bevalling

Ook na de bevalling komen wij op bezoek om te bespreken hoe alles verloopt en controles van onder andere je baarmoeder en eventuele hechtingen uit te voeren. We komen elke twee dagen bij je langs, dus bijvoorbeeld de 2e, 4e, 6e en 8e dag na de bevalling. Wanneer het nodig is kunnen we natuurlijk altijd een keer extra langskomen. Ook bij vragen of twijfels op de dagen dat wij niet langskomen mag je altijd contact met ons opnemen. Op indicatie kunnen we het kraambed met twee dagen verlengen tot en met de tiende dag na de bevalling. Als alles goed gaat sluiten wij de thuiscontroles op de achtste dag na de bevalling af. Het consultatiebureau zal de zorg voor jullie kindje van ons overnemen en voor jou gaat de zorg terug naar huisarts. Mocht er nog iets zijn op verloskundige gebied, bijvoorbeeld met bloedverlies of de hechtingen, dan mag je altijd contact met ons opnemen. Graag zien we je een paar weken later nog een keer op de praktijk voor de nacontrole.